Sikke Freerks (1887-1931)

Plaats In De Stamboom
Ouders: Freerk Minnes Dijkstra (1853-1930) & Klaasje Arjens Vis (1854-1928)
Grootouders: Minne Sikkes Dijkstra (1825-1871) & Aafke Hielkes van der Meulen (1817-1897)
Overgrootouders: Sikke Thomas Dijkstra (1793-1838) & Antje Minnes Braaksma (1795-1851)
Betovergrootouders: Thomas Meinderts Dijkstra (1754-1814) & Antje Foppes Fopma (1749-1823)

Op dinsdag 5 april 1887 meldde vader Freerk Dijkstra (34 jaar) uit Wier zich bij de Burgerlijke Stand en verklaarde dat op den vijfden dag dezen maand April, des morgens acht uur te Wier, een kind van het mannelijk geslacht is geboren uit hem en zijn huisvrouw Klaasje Vis, zonder beroep, wonende mede aldaar, aan welk kind de voornaam wordt gegeven van Sikke. 

Van de militaire keuring in oktober 1906 weten we dat hij 1.78 lang was (voluit: 1 meter 789 millimeter) en boerenarbeider van beroep. De aanduiding in centimeters was nog relatief nieuw. In oudere aktes zien we bijvoorbeeld omschrijvingen als: 1 El, 5 Palmen, 4 Duim en 6 strepen; ofwel 1 meter, 54  centimeters en 6 millimeter. De el was een meter, de palm 10 centimeter, de duim een centimeter en de streep een millimeter.  Maar die tijd was voorbij, in 1906 waren het meters en millimeters. En zo zien we dus dat Sikke slechts enkele centimeters kleiner was dan de gemiddelde Nederlandse man in 2011.

In het krantenartikel hieronder zien we Sikke’s naam, in het midden van de linker kolom, met het lotingsnummer 14. Iets daarboven worden 2 Bruinsma’s genoemd, maar zover nu bekend was dat geen familie. Op 5 maart 1907 meldde hij zich bij het 1e Regiment Veldartillerie, nabij Utrecht. Precies tweeënhalf jaar later, op 29 september 1909, ging hij met groot verlof. Een jaar later werd hij opgeroepen voor herhalingsoefeningen en werd vervolgens op 23 september 1910 weer met verlof gestuurd. Twee jaar later, in 1912, werd hij andermaal opgeroepen en ditmaal keerde hij op 23 augustus 1912 terug naar huis. Op 31 december 1918 (koud een maand na het einde van Eerste Wereldoorlog), werd hij uiteindelijk voorgoed uit dienst ontslagen. Op en af was hij dus ruim elf jaar met het leger verbonden geweest. Sikke hield van paarden en wilde het liefst in een eenheid met paarden ingedeeld worden. Op de schitterende foto helemaal bovenaan deze pagina zien we hem te paard in zijn uniform.

Sikke Loting

Sikke trouwde op zaterdag 15 oktober 1910 in Franekeradeel met Pietje Deelstra. Het was een zonnige, maar frisse dag, met veel zon en een gevoelstemperatuur van 4.2 °C. Sikke was 23 jaar oud, arbeider van beroep en woonde in Dongjum, Koud een maand voor zijn huwelijk diende hij nog als soldaat en werd hij 23 september 1910 uit dienst ontslagen. Het huwelijk was dus gepland, want 3 weken later gaf hij het ja-woord. Pietje was 20 jaar oud. Meer informatie over Pietje Deelstra is te vinden op haar eigen pagina. Het gebeurde slechts zelden, maar bij dit huwelijk waren zowel de ouders van de bruid als van de bruidegom nog in leven en aanwezig bij het huwelijk. Als getuigen traden op:

  • Jan Alkema, 49 jaar, veldwachter, woonachtig te Achlum
  • Jelle Terluin, 40 jaar, veldwachter, woonachtig te Midlum
  • Reltje Bos, 33 jaar, veldwachter, woonachtig te Peins
  • Douwe Groenveld, 67 jaar, ambtenaar ter secretarie, woonachtig te Franeker

Sikke en Pietje kregen de volgende kinderen:

  1. Freerk, 11 maart 1911 te Dongjum – 10 maart 1978 te Franeker (66 jaar)
  2. Baukje, 1 juni 1912 te Dongjum – 21 juli 1912 te Dongjum (1 maand)
  3. Baukje, 7 februari 1914 te Franeker – 10 maart 1914 te Franeker (1 maand)
  4. Baukje, 22 maart 1915 te Franeker – 17 maart 1982 te Franeker (66 jaar)
  5. Hendrik, 23 april 1917 te Franeker – 30 april 1917 te Franeker (8 dagen)
  6. Klaasje, 19 september 1918 te Hitzum – 21 december 1918 te Hitzum (3 maanden)
  7. Klaasje, 8 januari 1920 te Franeker – 20 maart 1988 te Terschelling (68 jaar)
  8. Hendrik, 4 juni 1921 te Franeker – 10 januari 1969 te Harlingen (47 jaar)
  9. Maartje, 15 maart 1923 te Franeker – 16 oktober 2013 te Leeuwarden (90 jaar)
  10. Jan, 29 januari 1925 te Franeker – 22 november 2011 te Leeuwarden (86 jaar)
  11. Antje, 21 januari 1927 te Franeker – 22 oktober 1998 te Enkhuizen (71 jaar)
  12. Pietje, 10 mei 1928 te Franeker – 1 september 2002 te Tzum (74 jaar)
  13. Arjan, 31 juli 1931 te Franeker – 31 mei 2003 te Leeuwarden (71 jaar)

Driemaal een Baukje dus, tweemaal een Hendrik en tweemaal een Klaasje, want ook begin 20e eeuw was het vernoemen van ouders, ooms en tantes “verplicht.”

De Eerste Wereldoorlog had 9 miljoen levens gekost en toch zou dit schrikbarende aantal verbleken bij de ramp die de wereld direct na de oorlog zou treffen: de Spaanse Griep. Wereldwijd zou dit aan ruim 50 miljoen mensen het leven kosten (sommige schattingen lopen zelfs naar de 100 miljoen). In Nederland stierven tussen 1918 en 1920 bijna 60.000 mensen aan de Spaanse Griep. De windvlaag des doods werd het genoemd en een inwoner te Burgum schreef: de klokken luidden alle dagen. En soms is het gebeier op meer dorpen tegelijk te horen. Het gehele verenigingsleven stond stil, het openbare leven was ontwricht. In verband met het besmettingsgevaar werden de scholen gesloten. Deze pandemie was in aantal zieken en doden de meest desastreuze epidemie die de mensheid ooit heeft getroffen.Sikke123

 

In 1928 overleed de moeder van Sikke, gevolgd door zijn vader in 1930. Hijzelf zou ze maar kort overleven want hij overleed om half drie in de middag op dinsdag 4 augustus 1931 te Zevenhuizen. Hij stierf aan een hartstilstand, letterlijk naast het kraambed van zijn vrouw Pietje, die vier dagen ervoor was bevallen van hun laatste kind. Hij werd, zoals toen gebruikelijk was, thuis opgebaard. Op de dag van de begrafenis bleek echter dat de kist niet door de voordeur paste. Het voorraam moest open en zo werd de lijkkist het raam uit getakeld. Sikke Freerks Dijkstra werd slechts 44 jaar oud.

Franeker 10

Pietje & Sikke